Przyroda

Dolina Brzoskwinki

Dolina Brzoskwinki rozcina południowa cześć Garbu Tenczyńskiego, a potok, który ja ukształtował bierze swój początek we wsi Brzoskwinia, płynąc dnem doliny o szerokości od 100 - 205 m, obrzeżonej stosunkowo łagodnymi zboczami. Następny jej odcinek o długości 600 m ma zupełnie inny charakter i przypomina skalisty wąwóz. Szerokość dna nie przekracza tu 50 m, a po obu stronach wznoszą się strome zbocza najeżone skalicami zbudowanymi z jurajskich wapieni.

Dolina do lat 50-tych XX w. licznie odwiedzana przez turystów zaczęła stopniowo upadać. Nieprzemyślane zalesianie zasłaniające wspaniałe wapienie odstraszyło turystów.

Szata roślinna Doliny Brzoskwinki jest silnie przekształcona przez działalność człowieka. Jeszcze 30 - 4- lat temu większą cześć powierzchni zajmowały murawy i pastwiska ukształtowane przez długotrwały wypas. Po jego zaniechaniu naturalna sukcesja roślinności doprowadziła do rozwoju krzewów i okrycia zboczy doliny lasem w typie grądu. Wystękują tu głównie grab, jesion, dąb i brzoza a w runie wśród wielu gatunków, przylaszczka zawilec i kopytnik. Nie ocienione ścianki skalne są porośnięte bujnymi murawami kserotermicznymi, a na dnie doliny występują łąki i pastwiska.

» Zdjęcia z Doliny Brzoskwinki

Dolina Mnikowska

Niezwykle malowniczy i przepiękny wąwóz krasowy o powierzchni 20,43 ha, obejmuje 2 km przełomowy odcinek Doliny Sanki o oryginalnych w kształtach skałach zboczowych i niezwykle zróżnicowanej szacie roślinnej. Ściany wąwozy tworzą wapienne skałki, w których występuje kilka jaskiń. Zróżnicowaną szatę roślinna rezerwatu tworzą zespoły leśne, w skład których wchodzą: łęg olszowy, grąd, buczyna naskalna oraz bór mieszany. Ponadto występują murawy kserotermiczne, zbiorowiska cieniolubnych mszaków oraz łąki porastające dno doliny. Dolinie Mnikowskiej występuje 17 gatunków chronionych, a m. in. buławniki, wawrzynek wilczełyko, lilia złotogłów, naparstnica zwyczajna oraz konwalia majowa. W skalnym zakolu zwanym cyrkiem widnieje namalowany na skale w 1863 roku przez Walerego Eliasza Radzikowskiego obraz Matki Boskiej, do którego prowadzą stacje drogi krzyżowej. Również tam znajduje się jaskinia o długości 82 m.

W dolinie znajduje się około 10 jaskiń i grot, w tym m.in. grota "Nad Potoczkiem", Jaskinia Nad Matką Boską, która zasłynęła z licznych znalezisk archeologicznych, które po latach okazały się falsyfikatem.

W rezerwacie spotkać można liczne nietoperze chroniące się w jaskiniach. Ptaki reprezentowane są przez pustułki, ortolany i słowiki rdzawe. Brzegi doliny porastają buki, dęby i jawory. Na skałach rosną m.in.: koniczyna długowłosa, oman szorstki, fiołek kosmaty, parzydło leśne i kozłek trójlistkowy.

» Zdjęcia z Doliny Mnikowskiej

Rezerwat Zimny Dół

Rezerwat przyrody nieożywionej. Powierzchnia 2.2 ha obejmuje fragment prawego zbocza Doliny Zimny Dół z niezwykle rzadko spotykanymi formami skalnymi ( skalne grzyby, bloki z rozwiniętymi u ich podnóży okapami oraz skalne przesmyki). Jedną z niewątpliwych atrakcji jest poprowadzona ścieżka edukacyjna, która kluczy między olbrzymimi blokami skalnymi rozsianymi gęsto po lesie. Turysta ma wrażenie bliskiego kontaktu ze skałami w mrocznym skalnym labiryncie. Formy te zostały ukształtowane w wyniku procesów krasowych i zboczowych. W otoczeniu las grądowy. Obok rezerwatu unikalne źródło krasowe wypływające wprost z jaskini. W górnej części doliny (przy szlaku czerwonym) charakterystyczne formy krasu współczesnego: leje krasowe, półślepa dolinka. Oraz pomnik przyrody: okresowo występujący staw.

» Rezerwat Zimny Dół